1 อธิบาย
เลนส์ยาวดูเหมือน "บีบ" ฉากหลังให้ใกล้ แต่จริง ๆ แล้ว perspective มาจากตำแหน่งกล้อง ถ้ายืนที่เดิม เลนส์ยาวก็แค่ครอปภาพ ถ้าถอยกล้องให้ตัวละครเท่าเดิม ฉากหลังถึงจะดูใหญ่ขึ้น
เวลาเอา CG ใส่ plate ระยะกล้องต้องถูก ไม่ใช่แค่ focal ถ้าระยะผิด perspective ของ CG จะไม่เข้ากับ plate แม้ขนาดจะดูถูก
2 ลงมือลอง
เปิด "ล็อกขนาดหุ่น" ไว้ แล้วเลื่อน focal
3 เจาะลึก
ขนาดเทียบกันขึ้นกับระยะ
ของในภาพดูเล็กลงตามระยะจากกล้อง ขนาดของภูเขาเทียบกับหุ่นจึงขึ้นกับอัตราส่วนระยะของทั้งสอง ไม่ใช่ focal
ตัวอย่าง: หุ่นห่าง 3 ม. ภูเขาห่าง 300 ม. ภูเขาเล็กลง 100 เท่าเมื่อเทียบ ถอยกล้องไปให้หุ่นห่าง 12 ม. (ภูเขา 309 ม.) อัตราส่วนเหลือราว 26 เท่า ภูเขาดูใหญ่ขึ้นราว 4 เท่าเมื่อเทียบกับหุ่น
| ระยะหุ่น | Focal ให้หุ่นขนาดเท่าเดิม | ภูเขาเทียบหุ่น |
|---|---|---|
| 3 m | 35 mm | 1× |
| 6 m | 70 mm | ≈ 2× |
| 12 m | 140 mm | ≈ 3.9× |
เลนส์กว้าง "บิดหน้า" จริงไหม
ที่หน้าดูจมูกโตกับเลนส์กว้าง เพราะต้องยืนใกล้มากให้เต็มเฟรม จมูกจึงใกล้กล้องกว่าหูเป็นสัดส่วนมาก ถ้ายืนที่เดิมแล้วครอปกลางภาพจากเลนส์กว้าง จะได้ perspective เท่ากับเลนส์ยาวทุกอย่าง (ต่างกันแค่ความละเอียด ระยะชัด และ lens distortion)
perspective = กล้องยืนตรงไหน, focal = ครอปแค่ไหน
Dolly zoom ทำงานยังไง
ขนาดของหุ่นในภาพแปรตาม focal ÷ ระยะ ถ้าอยากให้หุ่นเท่าเดิมขณะกล้องเคลื่อน ต้องให้ focal เปลี่ยนตามระยะพอดี: focal = focal เริ่มต้น × ระยะ ÷ ระยะเริ่มต้น ฉากหลังจะยืดหรือหดรอบตัวหุ่นที่นิ่งอยู่
- 1เลือกขนาดหุ่น
- 2เคลื่อนกล้อง
- 3focal = f0 · d / d0
- 4ฉากหลังยืด/หด
แมทช์ CG: ระยะต้องถูกก่อน
ถ้าวางกล้อง CG ใกล้เกินแล้วแก้ขนาดด้วย focal ที่กว้างขึ้น หุ่นจะดูขนาดถูกแต่ perspective เกิน เส้นบนตัวหุ่นลู่เข้ามากกว่า plate และพอกล้องเคลื่อน parallax จะผิด ไกลเกินแล้วใช้เลนส์ยาวก็จะแบนเกิน
หน้ากองให้วัดระยะกล้องถึงตัวแสดงหรือเครื่องหมายบนพื้น และความสูงกล้อง เช่นระยะถึงหินใน plate ทะเลทราย ข้อมูลนี้ใช้ตั้ง scale ของ track ได้ตรง
4 ในงานจริง
ทำใน Nuke
- ใช้ Camera จาก CameraTracker (อาจต้องใช้ NukeX) หรือจากทีม matchmove อย่าแก้ focal เพื่อปรับขนาด CG
- ขนาดผิด: ปรับ scale ของวัตถุหรือ scene (scale ทั้ง scene พร้อมกล้องไม่เปลี่ยนภาพ) ไม่ใช่ focal
- Dolly zoom: หุ่นที่จุด origin กล้องบนแกน z ใส่ expression ที่ focal เช่น 35 * translate.z / 3
- ตรวจด้วย Card หรือ Cube ขนาดจริง ScanlineRender แล้ว Merge over plate ดูเส้นลู่และ parallax ตลอดช็อต
พลาดบ่อย → แก้ยังไง
- ✗ แก้ CG ที่ดูใหญ่เกินด้วยการเปลี่ยน focal✓ focal เปลี่ยนทั้งมุมภาพ แก้ที่ scale หรือระยะ
- ✗ เชื่อว่าเลนส์ยาว "บีบ" ฉากหลังเอง✓ การบีบมาจากการยืนไกล เลนส์ยาวแค่ครอป
- ✗ animate focal แบบเส้นตรงขณะกล้องเคลื่อนไม่สม่ำเสมอ หุ่นจะหายใจเข้าออก✓ ผูก focal กับระยะด้วย expression
- ✗ ไม่วัดความสูงและระยะกล้องหน้ากอง✓ วัดระยะถึง subject หรือ marker และความสูงกล้องทุก setup
เช็กก่อนส่งช็อต
- ตำแหน่งกล้อง CG มาจาก track ไม่ใช่จากการเดา
- Scene scale ตั้งจากระยะที่วัดจริง
- เส้นลู่บน CG ตรงกับเส้นใน plate
- Parallax ระหว่าง CG กับฉากหลังถูกตลอดช็อต
5 เช็กตัวเอง
อยากให้ภูเขาด้านหลังดูใหญ่ขึ้นโดยหุ่นขนาดเท่าเดิม ทำยังไง
🔒 ตอบคำถามด้านบนก่อน แล้วการ์ดนี้จะเปิด
1. ถ่ายจากจุดเดิมด้วยเลนส์ 24 มม. และ 96 มม. ครอปกลางภาพ 24 มม. ให้กว้างเท่า 1/4 แล้วขยาย ภาพจะเป็นยังไงเทียบกับ 96 มม.
2. Dolly zoom: กล้องถอยจาก 4 ม. เป็น 8 ม. จากหุ่น เริ่มที่ 30 มม. ต้องใช้ focal เท่าไหร่ให้หุ่นเท่าเดิม
ตัวเลขมาจากไหน: สูตรเลนส์เป็นแบบ thin lens มาตรฐาน (FOV, CoC, hyperfocal) ใช้ CoC = เส้นทแยงเซนเซอร์ ÷ 1500 ซึ่งเป็นธรรมเนียมทั่วไป ไม่ใช่ค่าตายตัว distortion ใช้โมเดล Brown–Conrady (k1, k2) ภาพ DOF จริงเรนเดอร์จาก Blender Cycles